ไขมันทรานส์ (Trans Fat) คืออะไร?

BY cap06 POSTED IN Nutrition Expertise& อาหารต้านมะเร็ง& อาหารลดน้ำหนัก& อาหารเพื่อสุขภาพ

 

ไขมันทรานส์คือ ไขมันชนิดร้ายที่ได้จากกระบวนการการเติมไฮโดรเจนลงไปในไขมันที่ไม่อิ่มตัวแล้วทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของโครงสร้างไขมัน  โดยไปเปลี่ยนแปลงการจัดเรียงโครงสร้างจากแบบซิส (cis) เป็นแบบทรานส์ (trans) กระบวนการเติมไฮโดรเจนนี้เรียกว่า”Hydrogenation” ทำเพื่อเพิ่มความแข็งให้กับไขมัน ตัวอย่างเช่น เมื่อทำการเติมไฮโดรเจนลงไปในน้ำมันพืชจะทำให้น้ำมันพืชจับตัวกันเป็นก้อนแข็งขึ้นหรือเรียกว่ามาร์การีนนั่นเอง

โดยในอุตสาหกรรมอาหารนิยมใช้ไขมันทรานส์แทนไขมันอิ่มตัวเนื่องจากคุณสมบัติของไขมันทรานส์ที่ทำให้อาหารคงความแข็งตัวที่อุณหภูมิห้อง ทำให้อาหารมีอายุการเก็บนานขึ้น และชะลอการเหม็นหืนได้โดยไม่ทำให้รสสัมผัสของอาหารเปลี่ยนแปลงไป

hambergerphoto by: http://www.addictioncam.com

ไขมันทรานส์กับร่างกายของเรา

โดยปกติร่างกายของเราจะมีไขมันชนิดดีและชนิดเลวที่คอยทำหน้าที่ในการขนส่งคอเรสเตอรอลโดย ไขมันชนิดดีหรือ HDL เป็นไขมันที่ทำหน้าที่ขนส่งคอเรสเตอรอลจากร่างกายไปสลายที่ตับ และไขมันชนิดเลวหรือ LDL ซึ่งทำหน้าที่ขนส่งคอเรสเตอรอลจากตับเข้าไปสะสมในเนื้อเยื่อต่างๆของร่างกาย  เมื่อเรารับประทานอาหารที่มีไขมันทรานส์เข้าไปมากๆ จะทำให้ร่่างกายต้องใช้ไขมันชนิดดีจำนวนมากเพื่อไปนำพาไขมันทรานส์ออกมาสลายที่ตับ  จึงทำให้ปริมาณไขมันชนิดดีไม่เพียงพอต่อการขนส่งไขมันมาสลายที่ตับ ทำให้ร่างกายมีปริมาณไขมันสะสมมากขึ้น โดยความไม่สมดุลนี้อาจก่อให้เกิดความผิดปกติของร่างกายได้คือ ทำให้มีน้ำหนักเกิน ทำให้การทำงานของตับผิดปกติเนื่องจากตับเป็นอวัยวะที่มีส่วนสำคัญในการสลายไขมัน และเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดโรคเรื้อรังต่างๆ เช่น

  • โรคเบาหวาน
  • ความดันโลหิตสูง
  • โรคไขมันอุดตันในเส้นเลือด
  • โรคหัวใจและหลอดเลือดต่างๆเช่น โรคหลอดเลือดหัวใจตีบ เป็นต้น

อาหารแบบไหนที่มีไขมันทรานส์ ?

อาหารที่มีไขมันทรานส์มาก ได้แก่ อาหารจำพวกเบเกอรี่ที่มีส่วนผสมของเนยและมาร์การีน ขนมขบเคี้ยว ครีมเทียม วิปปิ้งครีม อาหารฟาสฟู้ด เฟรนซ์ฟราย และโดยเฉพาะอย่างยิ่งอาหารทื่ใช้น้ำมันทอดซ้ำ ซึ่งอาหารที่ใช้น้ำมันทอดซ้ำนอกจากจะมีไขมันทรานส์ซึ่งเป็นไขมันวายร้ายในปริมาณที่สูงแล้วยังมีสารพิษต่างๆที่อาจก่อให้เกิดมะเร็งได้อีกด้วย

 

scd39mpkbtdhwhmtf62z

photo by: http://gizmodo.com

ถ้าเราไม่สามารถหลีกเลี่ยงอาหารที่มีไขมันได้ ต้องทำยังไง ? 

หลังจากทราบข้อมูลของไขมันทรานส์มาถึงจุดนี้แล้วหลายคนอาจมีคำถามว่า หากเราไม่สามารถหลีกเลี่ยงอาหารที่มีไขมันทรานได้หรือพึ่งมารู้ว่าอาหารที่ตัวเองกินอยู่ทุกวันมีไขมันทรานส์มหาศาลขนาดนี้ แล้วจะทำอย่างไรดีเพื่อลดความเสี่ยงของโรคที่จะเกิดขึ้นในอนาคต คำตอบคือเราต้องทำให้ไขมันชนิดดีกับไขมันชนิดเลวกลับมาสมดุลอีกครั้งโดยการเพิ่มปริมาณไขมันชนิดดี (HDL)เพื่อให้ร่างกายสามารถขนเอาคอเรสเตอรอลออกมาสลายที่ตับได้

ทำอย่างไรจึงจะเพิ่มไขมันชนิดดีได้ ?

การเพิ่มปริมาณไขมันดีนั้นทำได้ไม่ยากอย่างที่คิดโดยสามารถทำได้ดังนี้

  1. รับประทานไขมันดีที่มีประโยชน์ โดยไขมันในกลุ่มนี้ได้แก่ไขมันไม่อิ่มตัว สามารถพบได้ในน้ำมันมะกอก น้ำมันถั่วเหลือง น้ำมันรำข้าว น้ำมันดอกทานตะวัน เป็นต้น
  2. การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอจะช่วยเพิ่มปริมาณไขมันดีได้เช่นกัน
  3. ลดการบริโภคอาหารที่มีไขมันชนิดเลว เช่น เบเกอรี่ อาหารฟ๊าสฟู๊ด อาหารที่ใช้น้ำมันทอดซ้ำ ขนมขบเคี้ยวต่างๆเพื่อลดปริมาณไขมันชนิดเลวลง

Bicycle Spinning in gym

photo by: http://www.ymcanyc.org

หลังจากทราบข้อมูลของไขมันทรานส์แล้วจะพบว่าภัยร้ายของไขมันทรานส์อยู่ใกล้ตัวของเราแค่เอื้อม(หยิบอาหาร)เท่านั้น แต่หากเรารู้จักเลือกรับประทานอาหารที่ดีและมีประโยชน์ รวมถึงจำกัดปริมาณไขมันรวมที่บริโภค ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ก็จะช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดโรคอ้วน โรคหัวใจและหลอดเลือดต่างๆได้